Türk Destanları Neledir?

Türk Destanları

 

Milletin derinden etkilendiği konuları (Savaş, göç, salgın hastalık vb.) ele alan ve bu konuları işleyen uzun metinlere “Destan” denir.

Türk Edebiyatındaki destanlar, İslamiyetten önce ve İslamiyet’in kabulünden sonraki Türk Destanları olmak üzere iki başlık altında incelenir. 

İslamiyet Öncesi Türk Destanları:
Göktürk Destanları:
1) Bozkurt Destanı: Türklerin katledilmesinden kalan tek bir dişi bozkurttan Türklerin dirilişi anlatılır.

2) Ergenekon Destanı: Türklerin demir dağlarını nasıl erittiğini ve onların Ergenekon’a kaçtıklarını anlatır.

 

Saka Destanları:
1) Alp Er Tunga Destanı: İran kaynaklarında “Efrasya” olarak bilinen bu destan; Alp Er Tunga’nın İran ile nasıl mücadele ettiğini konu edinir.

2) Şu Destanı: Saka hükümdarı olan Şu ile Büyük İskender’in mücadelesini anlatır.

 

Uygur Destanları:
1) Göç Destanı: Uygurların, Hulin Dağında kendilerine bereket ve refah verdiği taşın Çin’e götürülmesiyle ülkelerinde başlayan kıtlığı ve kıtlık ve refahsızlık sonucu Uygurların göçünü anlatır.

2) Türeyiş Destanı: Uygur hükümdarının kızlarından birinin bozkurt kılığına girip biriyle evlenmesini ve evlilik sonucunda doğan çocuğun sesinin kurt sesi şeklinde olmasını anlatır.

 

Hun Destanları:
1) Oğuz Kağan Destanı: Oğuz Kağan’ın hayatını, mücadelesini anlatır.

 

Altay Destanları:
1) Yaradılış Destanı: Everenin, dünyanın, insanın ve şeytanın varlığını ve onların nasıl yaratıldığını konu edinir.

 

İslamiyet’in Kabulünden Sonraki Türk Destanları:
1) Köroğlu Destanı

2) Battal Gazi Destanı

3) Cengizname: Moğollar döneminde yazılmıştır.

4) Danişmentname

5) Satuk Buğra Han: Karahanlılar döneminde yazılmıştır.

6) Manas Destanı: Kırgızlara ait olan bu destan, günümüzde bile halen yazılmaktadır.

 

Yapay Türk Destanları:
1) Çanakkale Destanı

2) Kuvay-ı Milliye Destanı

3) Üç Şehit Destanı

4) Çanakkale Şehitleri

 

Paylaş